portal kdo.jpg

drama/istorijski

21:40

Kraj dinastije Obrenović

Čuvena i proslavljena TV serija u obliku dramske hronike 'Kraj dinastije Obrenović', snimljena je '95. godine, u produkciji Radio Televizije Srbije, u režiji Save Mrmaka, a po scenariju dramaturga Radomira Z. Putnika, dočarava politička dešavanja u Srbiji u periodu od 1899. do jednog od najvažnijih istorijskih događaja i smjene velikih srpskih, političko-istorijskih oprečnih i zaraćenih, dinastija Obrenovića i Karađorđevića.

Ključni događaj smjene dinastija odigrao se 29. maja 1903. godine - Majski prevrat, odnosno pogubljenje kralja Aleksandara i kraljice Drage Obrenović, od strane pobunjenika i pristalica kralj Petar I Karađorđevića, pokreta 'Crne ruke' i njenog predvodnika Dragutina Dimitrijevića Apisa. Serija ima 11 epizoda, a sam početak veže se za odluku kralja Aleksandra Obrenovića, koji je na vlast došao abdikacijom oca Milana, da se oženi dosta starijom, dvorskom damom, Draginjom Dragom Mašin. Scenario za seriju sadrži elemente nekoliko memoarskih i istoriografskih izvora, međutim detaljnom analizom epizoda istoričari su utvrdili da iako su izvori korišteni, ipak je došlo do umjetničkog odstupanja, naročito kada su u pitanju posljednje dvije epizode, one koje oslikavaju samo pogubljenje, dugu i krvavu majsku noć. Isto tako, mnogi detalji u pogledu scenografije, kostima, odabira glumaca za pojedine uloge, djelova ili čitavih replika, svakako odstupaju od istorijskih činjenica, što zbog umjetničke slobode, što zbog produkcijskih zahtjeva.

Kralj Milan Obrenović rastrzan između nekoliko političkih promašaja, pogrešnih strateških poteza i privatnih problema, postaje 'trn u oku', saradnicima, narodu i protivnicima. Doveden pred svršen čin, abdicira u korist sina, Aleksandra. Sin, jednako nemoćan i politički nevješt, od početka izgleda kao loš izbor za Srbiju, a njegov položaj i omrženost počinje od trenutka njegove ženidbe sa Dragom Mašin. Dvorska dama njegove majke Natalije, udovica i dosta starija od mladog, još neoblikovanog kralja, veoma jasno nerotkinja, postaje prijetnja po tron. Njen uticaj na Aleksandra biva sve veći, ne samo u privatnim nego i u političko-vojnim odlukama, kako na domaćem, a tako i na međunarodnom planu, koji je tada u Kraljevini bio veoma značajan.

Presudan događaj za zavjernike bila je Dragina laž da nosi srpskog prestolonasljednika. Karađorđevići, njihove političke i vojne pristalice polako pripremaju plan vođeni 'Crnom rukom'.

U dobroj mjeri istorijski potkovana, sa distancom dugom gotovo 120 godina, ova serija i dalje se smatra uspješnom i produkcijski veoma zahtjevnom. Naslovne uloge kralja i kraljice u veoma dobrom ritmu, sa vrlo uvjerljivim karakterima 'stvarnog i istorijskog' Aleksandra i Drage, igraju Tihomir Stanić i Ljiljana Blagojević, a za ovaj glumački duo osvojili su nagradu za Najbolji glumački par na Filmskim susretima u Nišu. Njima se pridružila ogromna podjela, u kojoj su ovo neka od najznačajnijih imena i uloga poznatih političkih ličnosti toga perioda – Miodrag Krivokapić, Jelica Sretenović, Danilo Lazović, Aljoša Vučković, Nebojša Dugalić, Marko Nikolić, Aleksandar Berček, Petar Kralj, Stevo Žigon...

Između istorije i umjetnosti – šta je dovelo do Majskog prevrata? Koliko je vladavina i moć na testu ljubavi, povjerenja, ideologije i suparništva?

Serija o krvavoj majskoj noći, o supružnicima i ljubavnicima, o pobunama i zavjerenicima, o istinama i lažima, o jednom vremenu i neizbrisivoj istoriji – 'Kraj dinastije Obrenović', četvrtkom i petkom dvije epizode u 21:40.